Welstandsnota bouwen in Achtkarspelen

Gaat u bouwen of verbouwen? Dan is het belangrijk dat uw plan past in de omgeving. In de Welstandsnota staan de regels voor het uiterlijk van gebouwen in de gemeente. Zo zorgen we samen dat de dorpen, wijken en buitengebieden van Achtkarspelen mooi en herkenbaar blijven. Op deze pagina leest u wanneer u de Welstandsnota nodig hebt en waar u de regels kunt vinden.

Wat is de Welstandsnota?

Als u gaat bouwen of verbouwen, wilt u graag weten wat er kan en mag. De gemeente Achtkarspelen vindt het belangrijk dat nieuwe bouwwerken passen in hun omgeving. Dat houdt de dorpen mooi en herkenbaar. Daarom zijn er regels voor het uiterlijk van gebouwen. Deze regels staan in de Welstandsnota.

In de Welstandsnota staan eisen en principes voor het uiterlijk van gebouwen. Deze gaan onder andere over:

De vorm en uitstraling van gebouwen
Hoe gebouwen in de omgeving passen
De verhouding tussen hoogte, breedte en massa
Materiaal- en kleurgebruik

De gemeente kijkt niet alleen naar uw gebouw, maar naar het effect op de omgeving. Iets nieuws mag niet zomaar uit de toon vallen, het moet in meeste gevallen aansluiten bij het dorp, de wijk en/of het landschap. Deze nota helpt u om een goed en passend bouwplan te maken. De gemeente en de adviescommissie Hûs en Hiem gebruiken de Welstandsnota om plannen te beoordelen.

Voor wie is de Welstandsnota bedoeld?

De Welstandsnota is belangrijk voor iedereen die wil bouwen:

Inwoners die zelf een plan indienen
Ondernemers die gaan uitbreiden of (ver)bouwen
Ontwerpers, architecten en bouwkundigen

Ook als u weinig ervaring heeft met bouwen, is de Welstandsnota goed te gebruiken. De nota legt uit waar u aan moet denken en wat in Achtkarspelen belangrijk is.

Wanneer moet u de Welstandsnota gebruiken?

De Welstandsnota is belangrijk in de volgende situaties:

U wilt een bouwinitiatief indienen
U vraagt een omgevingsvergunning aan
U bouwt iets dat vergunningplichtig is

Vrijwel alle vergunningplichtige bouwwerken worden getoetst aan de Welstandsnota. Door de regels op tijd te bekijken, weet u zeker dat uw plan kan worden beoordeeld.

Wat staat er in de Welstandsnota?

De nota bestaat uit verschillende soorten principes:

1. Principes voor kleine bouwwerken

Voor onder andere:

Aanbouwen
Bijgebouwen
Dakkapellen
Zonnepanelen

Hiervoor gelden heldere en meetbare regels. Veel mag al vergunningvrij, maar het is verstandig om de principes te volgen.

2. Gebiedsgerichte principes

Achtkarspelen heeft 5 gebiedstypen:

Dorpskernen en linten
Woonbuurten
Sport- en recreatiegebieden
Bedrijventerreinen
Buitengebied

Elk gebied heeft zijn eigen karakter. De nota beschrijft hoe nieuwe bouwwerken daar het best op kunnen aansluiten.

3. Objectgerichte principes

Voor bijzondere bouwwerken gelden extra regels, zoals voor:

Boerderijen
Mestvergisters
Woonboten en woonarken
Reclame-uitingen

4. Algemene principes

Zijn de andere regels niet geschikt voor uw situatie? Dan zijn er algemene uitgangspunten voor maatwerk, bijvoorbeeld voor bijzondere locaties of zichtplekken.

Wie beoordeelt uw plan?

De onafhankelijke adviescommissie Hûs en Hiem toetst vergunningplichtige plannen aan de Welstandsnota. De gemeente gebruikt dit advies bij de beoordeling van uw omgevingsvergunning.

Voldoet uw plan niet aan de Welstandsnota? Dan krijgt u in de meeste gevallen geen vergunning, tenzij de gemeente voornemens is om af te wijken van de regels.

Wanneer mag worden afgeweken van de regels?

Het college kan in bijzondere gevallen afwijken, bijvoorbeeld om maatschappelijke of economische redenen. Dit wordt altijd gemotiveerd vastgelegd.

Wat als u zonder vergunning bouwt en het bouwwerk niet past in de omgeving?

Dan kan de gemeente de excessenregeling toepassen. De gemeente kan dan eisen dat het bouwwerk wordt aangepast of verwijderd. Dit gebeurt veelal bij ernstige verstoringen van de ruimtelijke kwaliteit, zoals:

Armoedig materiaalgebruik
Te felle of ongepaste kleuren
Beeldverstorende bebouwing
Sterk verwaarloosde panden

Regels windturbines (windmolens)

Op 20 juni 2024 heeft de gemeenteraad nieuwe regels voor het uiterlijk van bouwwerken vastgesteld voor kleine windturbines tot 15 meter ashoogte. Deze regels horen bij de Welstandsnota en geven aan hoe windturbines er in onze gemeente uit mogen zien. U kunt de regels hieronder downloaden.

In de notitie ‘Windturbinebeleid Achtkarspelen’ (onderaan deze pagina) leest u wat de belangrijkste eisen zijn. Wilt u alle regels bekijken? De volledige notitie vindt u op overheid.nl bij Lokale wet- en regelgeving.

Download de welstandsnota hieronder

Hier kunt u de welstandsnota, de welstandsgebiedenkaart en de notitie windturbinebeleid downloaden.

Aanvullende informatie over de welstandsgebiedenkaart

De welstandsgebieden op de kaart laten zien hoe de gemeente deze gebieden in 2020 heeft ingedeeld. Sinds die tijd zijn sommige percelen herontwikkeld of is het gebied veranderd. Daardoor kan het zijn dat de huidige situatie niet altijd meer precies overeenkomt met de kaart. Deze veranderingen worden wel toegelicht in ruimtelijke procedures, maar de kaart zelf wordt op dit moment nog niet aangepast. In sommige gebieden zijn daarnaast extra documenten van toepassing, zoals beeldkwaliteitsplannen.

Is uw perceel sinds 2020 duidelijk van karakter veranderd? Of wilt u een grote verandering doorvoeren? Neem dan contact op met de gemeente. Wij informeren u graag over de meest recente welstandskaders die gelden voor uw perceel.

Vragen?

Heeft u vragen over uw plan of begrijpt u bepaalde regels niet? Neem dan contact op met de vergunningverlener die uw zaak behandelt of met vergunningen@achtkarspelen.nl.