Achtkarspelen draagt bij aan Friese opvangopgave als overloop-opvang- gemeente
Het college van burgemeester en wethouders heeft het voornemen om in te stemmen met het provinciaal plan. Daarmee levert de gemeente een passende bijdrage aan de gezamenlijke Friese opvangopgave en behoudt zij invloed op de manier waarop deze bijdrage wordt ingevuld. Voordat het college een definitief besluit neemt wordt hierover eerst gesproken met de gemeenteraad.
De Spreidingswet verplicht provincies en gemeenten om samen voldoende opvangplekken voor asielzoekers te organiseren. Voor Fryslân gaat het om 3.094 opvangplaatsen. Voor Achtkarspelen geldt volgens de landelijke verdeling een indicatieve opgave van 127 opvangplaatsen.
Binnen het voorliggende provinciale plan is voor Achtkarspelen geen opgave opgenomen voor een regulier asielzoekerscentrum (AZC). In plaats daarvan wordt de gemeente aangewezen als zogenoemde overloop-opvang-gemeente.
Wat betekent dit?
De Friese gemeenten waar al een AZC aanwezig is of komt, leveren samen voldoende opvangplaatsen om aan de provinciale opgave te voldoen. Gemeenten zonder AZC, waaronder Achtkarspelen, dragen daarom op een andere manier bij.
Achtkarspelen vervult binnen het provinciale plan de rol van overloop-opvang-gemeente. Dat betekent dat de gemeente alleen opvang biedt wanneer sprake is van een verhoogde instroom van asielzoekers en het COA tijdelijk extra opvangcapaciteit nodig heeft. In dat geval kan de gemeente worden gevraagd om 100 slaapplaatsen beschikbaar te stellen voor een periode van maximaal zes maanden. Dit kan niet vaker dan één keer per drie jaar. De afspraak geldt voor tien jaar, tenzij hierover in een volgend provinciaal plan andere afspraken worden gemaakt of de noodzaak vervalt. Achtkarspelen deelt deze verantwoordelijkheid met twee andere Friese gemeenten.
Nog geen locaties bekend
Het provinciaal plan beschrijft de afspraken op hoofdlijnen. Er is nog niet vastgesteld waar eventuele tijdelijke opvang zou kunnen plaatsvinden. De gemeente moet mogelijke locaties nog onderzoeken en hierover in gesprek gaan met de gemeenteraad, inwoners en andere betrokkenen.
Ook is op dit moment niet bekend óf en wanneer het COA daadwerkelijk een beroep zal doen op Achtkarspelen voor tijdelijke opvang.
Regie behouden
Door deel te nemen aan het provinciaal plan sluit Achtkarspelen aan bij de gezamenlijke Friese aanpak. Volgens het college voorkomt dit verdere stappen in het interbestuurlijk toezicht. Het provinciaal plan vormt namelijk de basis voor het uiteindelijke besluit van de minister.
Kosten
De kosten van eventuele crisis- of noodopvang worden gedragen door het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA).
Gemeenteraad bespreekt voorstel
Het college vindt het belangrijk om de gemeenteraad bij dit onderwerp te betrekken. Daarom wordt het provinciaal plan op woensdag 4 november 2026 besproken tijdens een extra Oerlis. Tijdens deze openbare bijeenkomst kunnen raadsleden hun mening geven en hierover met het college in gesprek gaan. Ook krijgen inwoners en andere belangstellenden de mogelijkheid om in te spreken.
U bent van harte welkom in de raadzaal van het gemeentehuis in Buitenpost. De bijeenkomst begint om 19.30 uur en is ook online te volgen.
Op de website van de gemeente staat een uitgebreide Q&A met antwoorden op veelgestelde vragen over de spreidingswet, het provinciale opvangplan en de rol van Achtkarspelen. Daar vindt u ook eventuele toekomstige updates over dit onderwerp.
De definitieve vaststelling van het Provinciaal Plan Fryslân staat gepland voor 9 november 2026 tijdens de bijeenkomst van de Provinciale Regietafel.